Imagery © Mapbox © OpenStreetMap © Maxar. Improve this map.

YooNee!: จากระบบนำทางในชีวิตประจำวัน สู่แพลตฟอร์มพร้อมรับวิกฤต

หนึ่งมหาวิทยาลัย สองบทพิสูจน์

YooNee! เริ่มจากแพลตฟอร์มของ สจล. ที่ช่วยนำทางภายใน สจล. ซึ่งแบ่งเป็น 4 โซน สามสัปดาห์หลังจบงาน Expo ที่จัดนาน 6 วัน แพลตฟอร์มที่ทดลองใช้งานจริงใน สจล. ปรับบทบาทได้ภายในวันเดียว เพื่อรายงานข้อมูลน้ำท่วมและให้ผู้ใช้ดูกล้องสดได้ ส่วนที่ศูนย์พักพิงในมหาวิทยาลัย เจ้าหน้าที่สอนให้ผู้อพยพใช้แพลตฟอร์มค้นหาบริการต่าง ๆ ได้ด้วยตนเอง

มากกว่า124,065ผู้เข้าชมงาน Expo
มากกว่า78,471คำขอเส้นทางเดินเท้า 31 ส.ค.–6 ก.ย. 2569
ภายในวันเดียวระบบปรับบทบาทเพื่อรับมือน้ำท่วม
อย่างน้อย109,125ครั้งที่เปิดดูกล้องสด 26 ก.ย.–3 ต.ค. 2569

หน้านี้ระบุวิธีนับไว้ข้างตัวเลขแต่ละรายการ

ภาพถ่ายดาวเทียมบริเวณท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ สจล. และนิคมอุตสาหกรรมลาดกระบัง — ภายใน สจล. ทางรถไฟสายตะวันออกตัดกับถนนฉลองกรุง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเส้นทางเชื่อมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิกับนิคมอุตสาหกรรมลาดกระบัง แนวทางรถไฟและถนนจึงแบ่งพื้นที่ สจล. ออกเป็น 4 โซน
Imagery © Mapbox © OpenStreetMap © Maxar.

เส้นทางเดินเท้าหลัก แสดงแบบย่อจากเครือข่าย 36 กิโลเมตรที่ สจล. สำรวจเอง

Imagery © Mapbox © OpenStreetMap © Maxar. Improve this map.

ทางรถไฟที่เปิดใช้งานอยู่และถนนฉลองกรุง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเส้นทางระหว่างท่าอากาศยานสุวรรณภูมิกับนิคมอุตสาหกรรมลาดกระบัง แบ่งพื้นที่ สจล. ออกเป็น 4 โซน การเดินข้ามโซนจึงต้องผ่านทั้งรางรถไฟและการจราจร ผู้ที่ได้รับผลกระทบมากที่สุดคือผู้ที่มีข้อจำกัดในการเดินทาง ไม่ว่าจะเป็นผู้มาเยือนครั้งแรก ผู้สูงอายุ นักศึกษาที่ต้องใช้ทางลาดและลิฟต์ ตลอดจนผู้ที่ต้องเดินทางท่ามกลางแดดจัดหรือฝนตกหนัก

คณะ วิทยาลัย และหน่วยงานต่าง ๆ อยู่กระจายทั้ง 4 โซน

รถไฟ รถบัส จักรยาน และเรือต่างมีผู้ให้บริการของตนเอง ข้อมูลทั้งหมดจึงยังไม่เคยถูกรวบรวมให้เห็นเป็นภาพเดียวกัน

คำตอบของ สจล. คือแพลตฟอร์มปฏิบัติการกลางที่สถาบันดูแลเอง เชื่อมผู้ให้บริการทุกรายเข้ากับข้อมูลเส้นทางเดินที่สำรวจไว้ ตลอดจนรถรับส่ง เซนเซอร์ และกล้องของสถาบัน

นวัตกรรมคือแพลตฟอร์ม ไม่ใช่แผนที่

หัวใจของนวัตกรรมคือกลไก ไม่ใช่ตัวผลิตภัณฑ์ สจล. โดย SCiRA (Smart City Innovative Research Academy) พัฒนา YooNee! ให้เป็นแพลตฟอร์มปฏิบัติการที่ปรับเปลี่ยนตามสถานการณ์ และดำเนินงานในรูปแบบ living lab หรือพื้นที่ทดลองใช้งานจริง ข้อมูลจากผู้ให้บริการภาครัฐและเอกชนเชื่อมเข้าสู่ระบบ โดยการรถไฟแห่งประเทศไทยส่งตารางเดินรถไฟ Thai Smile Bus ส่งตำแหน่งรถบัสไฟฟ้าแบบเรียลไทม์ Anywheel ส่งข้อมูลจุดบริการจักรยานแบบใช้ร่วมกัน และ TTA Mariner ส่งข้อมูลเรือไฟฟ้า ขณะที่ สจล. เติมข้อมูลทางเดินและสิ่งอำนวยความสะดวกที่สำรวจเอง รวมถึงรถรับส่งในมหาวิทยาลัย เซนเซอร์สิ่งแวดล้อม และกล้อง

ทีมงานปรับเนื้อหาและข้อมูลสถานการณ์ล่าสุดผ่านระบบส่วนกลางได้ทุกเมื่อ โดยผู้ใช้ยังใช้งานผ่านหน้าตาเดิม ระบบนี้อาศัยโครงสร้างพื้นฐานและทีมงานที่ สจล. มีอยู่แล้ว จึงไม่ต้องลงทุนใหม่ ไม่ต้องจ้างบุคลากรเพิ่ม และไม่มีค่าลิขสิทธิ์แผนที่

โครงสร้างของแพลตฟอร์ม

หกวันเต็มทั่วทั้ง สจล.

กลุ่มผู้เข้าชมงาน Expo ในชุดนักเรียนเดินขึ้นบันไดใต้ป้าย Future Innovator ที่ทางเข้า KLLC — KMITL Expo 2026, 1–6 กันยายน 2569 ภาพ: สจล.

KMITL Expo ซึ่งจัดระหว่าง 1–6 กันยายน 2569 มีผู้เข้าชมมากกว่า
124,065
คน จากกิจกรรมทั่วทั้ง สจล.
วิธีวัด
ที่มา: ข่าวประชาสัมพันธ์ สจล. วันที่ 14 กันยายน 2569 สจล. ระบุว่ามีผู้เข้าชมงาน Expo มากกว่า 124,065 คน
ระหว่าง 31 สิงหาคมถึง 6 กันยายน YooNee! รองรับคำขอมากกว่า
78,471
ครั้ง จากบริการเส้นทางเดินเท้า
วิธีวัด
ที่มา: บันทึกการดำเนินงานแพลตฟอร์ม YooNee ระหว่าง 31 สิงหาคม–6 กันยายน 2569 ตัวเลขนี้นับคำขอที่ส่งมายังบริการเส้นทางเดินเท้า ไม่ใช่จำนวนคน
รถตู้และรถบัสของสถาบัน รวมถึงรถตู้เช่า รับส่งผู้โดยสาร
4,274
คน ตลอดหกวัน
วิธีวัด
ที่มา: สรุปการดำเนินงานส่วนกลางงาน KMITL Expo 2026 (สจล.) ตัวเลขด้านการขนส่ง
ตลอดช่วงจัดงาน App Store Connect และ Google Play บันทึกยอด
2,832 / 2,959
ดาวน์โหลดครั้งแรกบน iOS / ติดตั้งใหม่บน Google Play
วิธีวัด
ที่มา: รายงานยอดขายรายวันจาก App Store Connect (ดาวน์โหลดครั้งแรกบน iOS) และรายงานการติดตั้งจาก Google Play Console (ผู้ใช้ติดตั้งรายวัน) ระหว่าง 1–6 กันยายน 2569 ทั้งสองร้านค้านิยามตัวเลขนี้ต่างกัน จึงไม่สามารถนำมารวมกันได้

ดาวน์โหลดครั้งแรกบน App Store และติดตั้งใหม่บน Google Play รายวัน 1–6 กันยายน 2569

ภาพบันทึกอันดับ App Store แสดงว่า YooNee อยู่อันดับ 2 ในหมวดการนำทาง (ฟรี)

อันดับยอดนิยมบน App Store หมวดการนำทาง (ฟรี): YooNee อยู่อันดับสอง — App Store, Top Charts — Navigation (Free) 4 กันยายน 2569

Imagery © Mapbox © OpenStreetMap © Maxar. Improve this map. จุดกล้อง: ศูนย์จัดการภัยพิบัติและความปลอดภัย สจล.

แล้วคำถามก็เปลี่ยนไป

สามสัปดาห์ต่อมา การทดลองใช้งานจริงใน สจล. กลายเป็นงานจริงในภาวะวิกฤต น้ำท่วมส่งผลกระทบเป็นวงกว้างทั่วประเทศ ทั้ง 50 เขตของกรุงเทพมหานครถูกประกาศเป็นพื้นที่ประสบภัย ส่วนลาดกระบังซึ่งเป็นที่ตั้งของ สจล. และเป็นพื้นที่ลุ่มต่ำ ยังคงได้รับผลกระทบหนักตั้งแต่ 26 กันยายนต่อเนื่องถึงเดือนตุลาคม

สจล. กันยายน 2569

ในวันนั้น แพลตฟอร์มเปลี่ยนบทบาท

07:05เริ่มปฏิบัติการกล้องตลอด 24 ชั่วโมง

ช่วงเช้าได้รับสิทธิ์เข้าถึงภาพจากกล้องเพิ่มเติม

ประมาณ 13:40นำภาพสดจากกล้องจราจรเดิมขึ้น YooNee เพื่อใช้เฝ้าระวังน้ำท่วม

วันเดียวกันหน้าแรกของแอปเปลี่ยนมาแสดงข้อมูลน้ำท่วม ทั้งศูนย์พักพิง รถยก และศูนย์บัญชาการ

พร้อมรับสิ่งที่ไม่คาดคิด

เมื่อน้ำท่วมมาถึง YooNee! ปรับข้อมูลที่แสดงได้ภายในวันเดียวผ่านแอปเดิมที่ผู้คนมีอยู่แล้ว โดยไม่ต้องติดตั้งอะไรเพิ่ม

หน้าแรกของ YooNee แสดงโลโก้คณะบนแผนที่และการ์ดกิจกรรม KMITL Expo — หน้าแรกของ YooNee ที่จัดไว้สำหรับ KMITL Expo สิงหาคม 2569

หน้าแรกของ YooNee แสดงศูนย์จัดการภัยพิบัติและความปลอดภัย สจล. ในรายการกิจกรรมที่กำลังจะมาถึง — หน้าแรกของ YooNee ระหว่างน้ำท่วม 3 ตุลาคม 2569

กล้องสดใน YooNee: ทางแยกจุดตัดทางรถไฟที่น้ำท่วม หน้าสำนักการเรียนรู้ตลอดชีวิต — กล้องสดใน YooNee 3 ตุลาคม 2569

เส้นทางเดินเท้าของ YooNee ไปศูนย์จัดการภัยพิบัติและความปลอดภัย: 211 เมตร ประมาณ 3 นาที — เส้นทางไปศูนย์จัดการภัยพิบัติและความปลอดภัย สจล. 3 ตุลาคม 2569

ผู้คนเข้ามาติดตามสถานการณ์จริง

ระหว่าง 26 กันยายนถึง 3 ตุลาคม 2569 ผู้ใช้เปิดดูกล้องสดอย่างน้อย 109,125 ครั้ง และส่งคำขอข้อมูลเส้นทางกับสิ่งอำนวยความสะดวกอย่างน้อย 20,653 ครั้ง

วิธีวัด

ที่มา: บันทึกการดำเนินงานแพลตฟอร์ม YooNee ระหว่าง 26 กันยายน–3 ตุลาคม 2569 การดู 1 ครั้ง หมายถึงการเปิดกล้อง 1 ตัวในแอป ตัวเลขทั้งหมดนับจำนวนคำขอ ไม่ใช่จำนวนคน

ดาวน์โหลดครั้งแรกบน App Store: 1,845 ครั้ง ในสัปดาห์น้ำท่วม

วิธีวัด

ที่มา: รายงานยอดขายรายวันจาก App Store Connect ยอดดาวน์โหลดครั้งแรกบน iOS ระหว่าง 25 กันยายนถึง 1 ตุลาคมอยู่ที่ 1,845 ครั้ง (สูงสุด 807 ครั้งในวันที่ 26 กันยายน) ขณะที่ช่วง 20–24 กันยายนมี 7 ครั้ง

ขณะยื่นผลงาน ตัวเลข Google Play ในช่วงน้ำท่วมยังไม่มีเผยแพร่ โดยข้อมูล Play ล่าสุดสิ้นสุดที่วันที่ 20 กันยายน 2569

การสื่อสารสู่สาธารณะ

ประกาศ สจล. แนวทางการดำเนินงานวันที่ 30 กันยายนถึง 4 ตุลาคม 2569 — ประกาศ สจล. 28 กันยายน 2569 เรื่องการดำเนินงานช่วงน้ำท่วม

เมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569 สจล. ออกประกาศแนะนำให้ประชาชนติดตามภาพจากกล้องสดผ่าน YooNee

จากพาหนะเดินทาง สู่พาหนะบรรเทาทุกข์

เรือไฟฟ้าสีเขียวของ TTA Group สองลำ หมายเลขเรือ TMC002 และ TMC008 จอดอยู่ที่งานทดลองรถไฟ-เรือของ KMITL Expo — งานทดลองรถไฟ-เรือใน KMITL Expo 31 สิงหาคม 2569 ภาพ: SCIRA KMITL

เรือไฟฟ้าสีเขียวของ TTA Group สองลำเดิม หมายเลขเรือ TMC002 และ TMC008 ในน้ำท่วม — เรือสองลำเดิม TMC002 และ TMC008 ในน้ำท่วม ภาพ: สจล.

ระหว่างงาน Expo YooNee แสดงตำแหน่งเรือไฟฟ้าของ TTA Mariner ไม่กี่สัปดาห์ต่อมา เรือสองลำเดิมปรากฏอยู่ในภาพกลางน้ำท่วม ขณะที่เรือไฟฟ้าของ TTA ถูกนำไปช่วยอพยพผู้สูงอายุและขนส่งสิ่งของบรรเทาทุกข์ไปยังชุมชนที่ถูกน้ำท่วม ความร่วมมือที่วางไว้เพื่อการเดินทางในชีวิตประจำวันจึงพร้อมนำมาใช้ทันทีเมื่อระดับน้ำสูงขึ้น

เรือไฟฟ้าสีเขียวบนถนนที่น้ำท่วม ใต้สะพานลอยคนเดินข้าม — เรือไฟฟ้าบนถนนที่น้ำท่วม ปลายเดือนกันยายน 2569

เจ้าหน้าที่ช่วยชายสูงอายุข้างเรือสีเขียว — เรือไฟฟ้าช่วยประชาชนและขนส่งสิ่งของบรรเทาทุกข์

ชาวบ้านรับถุงสิ่งของที่ส่งมอบจากเรือ — เรือไฟฟ้าช่วยประชาชนและขนส่งสิ่งของบรรเทาทุกข์

เรือและแพบนถนนยาวที่น้ำท่วม สองข้างมีเสาไฟเรียงราย — เรือเข้าถึงบ้านที่ถูกน้ำท่วมเพื่อนำสิ่งของบรรเทาทุกข์ไปส่งมอบ

เรือสีเขียวข้างบ้านไม้ที่น้ำท่วม — เรือเข้าถึงบ้านที่ถูกน้ำท่วมเพื่อนำสิ่งของบรรเทาทุกข์ไปส่งมอบ

เจ้าหน้าที่สองคนประสานงานที่โต๊ะ พร้อมโทรศัพท์และแล็ปท็อป — การประสานงานและศูนย์พักพิง สจล.

แถวเต็นท์มุ้งในห้องโถงศูนย์พักพิง — การประสานงานและศูนย์พักพิง สจล.

ภาพ: สจล. ปลายเดือนกันยายนถึงต้นเดือนตุลาคม 2569

ดูวิดีโอ: ช่วยเหลือด้วยเรือไฟฟ้า (Facebook)

ค้นหาบริการจำเป็นในศูนย์พักพิง

สจล. เปิดห้องโถงภายในสถาบันเป็นศูนย์พักพิง รองรับประชาชนจากพื้นที่โดยรอบมากกว่า 750 คน ที่นี่ ผู้อพยพได้ใช้แพลตฟอร์มเดียวกับที่นำทางผู้เข้าชมงาน Expo เมื่อสามสัปดาห์ก่อน โดยมีเจ้าหน้าที่สอนวิธีใช้งาน ทุกคนค้นหาห้องน้ำ น้ำดื่ม โรงอาหาร เครื่อง AED และทางลาดที่ใกล้ที่สุดได้โดยไม่ต้องมีบัญชี พร้อมดูระยะทางและเส้นทางเดินจากจุดที่ตนอยู่

ค้นหาบริการใน YooNee

รวมโรงอาหารทั้งหมดไว้ในรายการเดียว พร้อมระยะทางเดิน

ตัวอย่างการค้นหาจุดบริการในแอป (บันทึกหน้าจอช่วงงาน KMITL Expo 2569) ที่ศูนย์พักพิงใช้ค้นหาด้วยวิธีเดียวกัน

เจ้าหน้าที่สอนการใช้งาน พร้อมประกาศของ สจล. ระหว่างน้ำท่วม ปลายเดือนกันยายน 2569

ความเป็นส่วนตัวเป็นส่วนหนึ่งของการออกแบบ

YooNee ไม่ต้องสร้างบัญชีหรือเข้าสู่ระบบ

ป้ายความเป็นส่วนตัวของ Apple ระบุว่า

“Data Not Collected”

ป้ายความเป็นส่วนตัวบน Apple App Store ตามที่ผู้พัฒนาประกาศ

Google Play ระบุว่า

“No data collected”
และ
“No data shared with third parties”

ส่วนความปลอดภัยของข้อมูลบน Google Play ตามที่ผู้พัฒนาประกาศ

ชีวิตประจำวัน

งาน Expo

น้ำท่วม

องค์ประกอบที่พร้อมขยายผล

สำรวจว่าผู้คนเคลื่อนที่จริงอย่างไร
ทางเดิน ทางเข้า จุดข้ามถนน และปลายทางเฉพาะของแต่ละพื้นที่
เชื่อมบริการที่มีอยู่แล้ว
รถไฟ รถบัส รถรับส่ง จักรยาน เรือ สิ่งอำนวยความสะดวก และข้อมูลสถานการณ์ปัจจุบัน
แยกเนื้อหาปฏิบัติการออกจากตัวแอป
มีระบบเบื้องหลังและระบบส่วนกลางที่ปรับสิ่งที่ผู้ใช้เห็นได้ โดยไม่ต้องออกแอปเวอร์ชันใหม่
ออกแบบเพื่อความเป็นส่วนตัว
ไม่ต้องมีบัญชี เก็บข้อมูลเท่าที่จำเป็น และใช้ภาพจากกล้องที่ไม่สามารถระบุตัวบุคคลได้

สิ่งที่หน่วยงานอื่นนำไปประยุกต์ใช้ได้จึงไม่ใช่แผนที่ของ สจล. หากแต่เป็นกลไกที่หน่วยงานบริหารจัดการเอง ตั้งแต่สำรวจรูปแบบการเดินทางในแต่ละพื้นที่ เชื่อมบริการภาครัฐและเอกชนที่มีอยู่ เปิดให้ปรับเนื้อหาปฏิบัติการโดยที่ข้อมูลยังเป็นของหน่วยงาน ไปจนถึงออกแบบระบบโดยคำนึงถึงความเป็นส่วนตัว

จากการนำทางในชีวิตประจำวัน สู่โครงสร้างพื้นฐานที่พร้อมรับวิกฤต

YooNee เริ่มต้นจากโจทย์ในมหาวิทยาลัยที่ดูเผิน ๆ เหมือนจะง่าย นั่นคือการช่วยให้ผู้คนเดินทางภายใน สจล. ซึ่งแผนที่ทั่วไปยังถ่ายทอดรายละเอียดได้ไม่ครบถ้วน

ในงาน KMITL Expo 2026 ระบบรองรับการใช้งานทั่วทั้ง สจล. และเพียงไม่กี่สัปดาห์ต่อมา แพลตฟอร์มเดียวกันก็เปลี่ยนโหมดได้ภายในวันเดียว เพื่อรายงานข้อมูลน้ำท่วมและสถานการณ์ล่าสุด โดยผู้ใช้ไม่ต้องเรียนรู้หรือติดตั้งระบบอื่น

บทเรียนจากเรื่องนี้ไม่ได้จำกัดอยู่ที่แอปเดียวหรือมหาวิทยาลัยแห่งเดียว เพราะความพร้อมรับมือในกรณีนี้ คือการมีแพลตฟอร์มที่ใช้งานอยู่แล้วและปรับตัวได้ภายในหนึ่งวันเมื่อเกิดเหตุไม่คาดคิด

YooNee! พัฒนาโดย SCIRA แห่งสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง ร่วมกับการรถไฟแห่งประเทศไทย Thai Smile Bus, Anywheel และ TTA / TTA Mariner